خانه / طب سنتی / ادویه

ادویه

ادویه یا ادویه‌جات، مواد گیاهی استفاده شده به منظور عطر و طعم دهی به مواد غذایی هستند و از برخی از آن‌ها برای مقاصد خوراکی یا دارویی نیز استفاده می‌شود. ادویه در زبان عربی جمع مکسر دواء است.

کاری

درباره ی کاری کاری، (به انگلیسی: Curry) ادویه‌ای است که معمولاً در آشپزی هندی کاربرد دارد و معمولاً ترکیب چند پودر یا ادویه دیگر است. با پیشرفت ارتباطات و آگاهی مردم از فرهنگ و تمدن دیگر کشورها در اکثر کشورها از این ادویه در تهیه غذاهای مختلف و در پخت غذاهایی که نیاز به ادویه خاص ندارند، استفاده می‌کنند.پودر کاری اگرچه به صورت یک ادویه مجزا فروخته می‌شود، ولی ترکیبات آن در کشورها و ملل مختلف، متفاوت است؛ اما به طور کلی می‌توان گفت: مخلوطی است از زردچوبه، دارچین، سیر، هل، زیره و گشنیز است.اما عنصر اصلی پودر کاری در تمام کشورها زردچوبه‌است که موجب رنگ زیبا و خاصیت فوق‌العاده آن می‌شود. خواص کاری ۱-از جمله خواص کاری می‌توان به محافظ کبد، ضدمیکروب، ضدنفخ، محرک معده، مقوی معده، معرق، دارنده ویتامین C، ضدسرطان و خنثی‌کننده رادیکال‌های آزاد اشاره کرد. ۲-کاری با افسردگی مقابله می‌کند. ۳-کورکومین موجود در آن، سرشار از …

ادامه نوشته »

عرق رازیانه

طبیعت عرق رازیانه است. ضد نفخ ، درمان قولنج ، رفع بلغم ، زیاد کننده شیر مادران ، معطر کننده ، محرک ، بادشکن ، مدر و قاعده آور نحوه استفاده: پس از هر غذا یک استکان

ادامه نوشته »

گلپر

درباره ی گلپر گلپر گیاهی گلدار، علفی و چندساله از تیرهٔ چتریان است.این گیاه بومی ایران است و در ناحیه‌های نمناک کوهستانی ایران و مناطق پیرامونی می‌روید.همهٔ گونه‌های سردهٔ گلپران معطر هستند و برخی گونه‌ها در آشپزی ایرانی به عنوان ادویه کاربرد دارند.گونه‌های دیگری از گلپر (مثل گونه کاندیکانز)در صنعت داروسازی کاربرد دارد. خواص گلپر ۱-اسانس گلپر به عنوان آنتی اکسیدان در کاهش خطرات قلبی عروقی و کاهش مقادیر لیپوپروتیئن های سرم نقش دارد. ۲-مقوی معده و سایر اندام‌ های گوارش است. ۳-ضد نفخ است. ۴-ترشحات معده را زیاد کرده و سموم بدن را دفع می ‌کند. ۵-ضد عفونی ‌کننده و میکروب کش قوی است. ۶-باعث ازدیاد شیر مادر است. ۷-خوردن کم آن باعث شادی و نشاط می ‌شود. ۸-برای هضم غذا موثر است. ۹-برای کمردردهای ناشی از رطوبت مفید است و می توان آن را همراه با غذا میل کرد. ۱۰-قطع کننده ی بلغم و دفع کننده ی باد …

ادامه نوشته »

گل گاو زبان

درباره ی گل گاو زبان گاوزبان (Borago officinalis) گیاه علفی و یک‌ساله است که ارزش دارویی دارد. گاوزبان احتمالاً از شمال آفریقا به نواحی دیگر راه یافته و امروزه در منطقه مدیترانه، نواحی شمال آفریقا و قسمت‌هایی از خاورمیانه می‌روید. گل، برگ و سرشاخه‌های گلدار آن به مصرف دارویی می‌رسد. گاو در زبان ترکی به معنی آبی هم آمده است و گل گاو زبان یعنی گلی که برگی آبی دارد. این گیاه یکی از غنی‌ترین منابع اسیدهای چرب اصلی بشمار می‌رود بطوریکه از آن به عنوان غنی‌ترین منبع شناخته‌شده برای (Gamma Linoenic Acid (GLA معرفی شده‌است. گل گاوزبان از اردیبهشت تا شهریور گل می‌دهد خواص گل گاو زبان ۱-گل گاو زبان و برگ‌های آن تصفیه کننده خون است. ۲-آرام کننده اعصاب است. ۳-باعث تعریق می‌شود. ۴-ادرار آور است. ۵-کلیه‌ها را تقویت می‌کند. ۶-سرماخوردگی را برطرف می‌کند. ۷-برای از بین بردن سرفه از دم کرده گل گاو زبان استفاده کنید. ۸-در …

ادامه نوشته »

کندر

درباره ی کندر کُندُر (Olibanum) گیاهی دارویی است از راسته افراسانان (Sapindales) که از شیره آن هم به عنوان خوشبو کننده استفاده می‌شود. شیره کندر را معمولاً با اسپنددانه می‌سوزانند. حکیم شیخ محسن دین محمدی الزنگانی در کتاب “اعجوبه الطب” گوید بخور کندر برای تمدد اعصاب و خرابی شکم بسیار نافع است و در عربی به آن صمغ معنوی گویند.نام علمی این گیاه Boswellia thurifera یا B. sacra و همچنین B. carterii است. طعم این عصاره بسیار تلخ است.در استان فارس به درختی که کندر از آن به دست می‌آید بَنه می‌گویند.این صمغ از زمان‌های بسیار قدیم توسط درمانگران طب سنتی برای درمان بسیاری از بیماری‌ها مورد استفاده بوده و امروزه نیز به ۳ صورت خوراکی، موضعی و بخور مصرف می‌شود. خواص کندر ۱-باوری وجود دارد که مصرف صمغ توسط مادران باردار موجب افزایش هوش و ضریب هوشی جنین و کودک آینده آن‌ها می‌شود. این نکته صحیح است اما مادران …

ادامه نوشته »

پاپریکا

درباره ی پاپریکا پایریکا نوعی ادویه است که از آسیاب فلفل خشک شده (به عنوان مثال فلفل دلمه‌ای، فلفل تند) تهیه می شود. در بسیاری از زبان‌های اروپایی، پاپریکا به خود کلمه فلفل (دلمه) اشاره می کند. این ادویه برای افزودن رنگ، طعم و عطر در بسیاری از غذاها مورد استفاده قرار می‌گیرد. پایریکا می‌تواند طیفی از طعم ملایم تا تند داشته باشد. طعم آن نیز از کشوری به کشور دیگر متفاوت است. خواص پاپریکا ۱-از جمله سبزیجات مفیدی که به دلیل دارا بودن مقادیر قابل توجهی کلروفیل و ویتامین P نقش مهمی در تقویت قلب، و باز کردن رگهای خونی و رفع گرفتگی آنها، بازی کرده و به سبب وجود کافی ویتامین K در آن یکی از بهترین داروها و سبزیجات ضد خونریزی می باشد پاپریکا است که بر دو نوع قرمز و سبز می باشد. ۲-این سبزی حیاتی تحریک کننده ترشحات معده ای بوده و سوء هاضمه را …

ادامه نوشته »

نمک دریا

درباره ی نمک دریا نمک دریا به نمک حاصل از تبخیر آب دریا گفته می‌شود که بیشتر در آشپزی و لوازم آرایشی مورد استفاده قرار می‌گیرد.این نمک به طور معمول گرانتر از نمک معمولی است و بیشتر در چیپسها استفاده می‌شود.نمک دریا، نمکی تصفیه نشده است و ناخالصی‌های گوناگون دارد از جمله فلزات سنگین (سرب و آرسنیک) که سرطان‌زا هستندوگچ، آهک.همچنین در نمک دریا بر خلاف نمک یددار، عنصر حیاتی ید اضافه نشده است. خواص نمک دریا ۱-نمک معمولی از درون معادن یا دریاها استخراج می‌شود و سپس با انجام فرآیندهای صنعتی، ناخالصی‌های آن گرفته می‌شود در حالی که، نمک دریایی از تبخیر آب دریا حاصل می‌شود. ۲-نمک دریایی نسبت به نمک معمولی دارای مواد معدنی بیشتری بوده از این رو سالمتر از نمک معمولی است. ۳-نمک دریایی در خود دارای مواد معدنی طبیعی است در حالی که به نمک معمولی ید و دیگر مواد افزودنی شیمیایی مانند یلیکوآلومینات سدیم، …

ادامه نوشته »

مرزه

درباره ی مرزه مرزه (Summer savoury) که از گیاهان خانواده نعناع به شمار می ‌رود، در فاصله ماه‌های تیر تا شهریور در ایران به گل می‌ نشیند.مرزه گیاه چند ساله ای است که بومی مدیترانه شرقی و جنوب غربی آسیاست.قسمت های هوایی به انضمام برگ ها که در بعضی مواقع، فقط قسمت های فوقانی گل دار جمع آوری می گردد، به صورت خوشه ای دسته شده و یا بر روی قاب های چوبی پهن کرده و در سایه و با حرارت مصنوعی کمتر از ۴۰ درجه سانتی گراد خشک می شوند. برگ‎های آن نرم و متقابل و تقریبا بدون دمبرگ و باریک و نوک تیز و پوشیده از کرک و دارای تارهای غده‎ای فراوان اسانس‎ دار است. خواص مرزه ۱-ترکیبات ضد درد در گیاه مرزه ۲-تاثیر مرزه در درمان دردهای عصبی ۳-اثرات ضد انعقادی خون گیاه مرزه ۴-کاهش چربی خون ۵-گیاه مرزه ، وزن را کاهش می دهد مضرات مرزه …

ادامه نوشته »

لیمو عمانی

درباره ی لیمو عمانی لیمو عمانی یا لیمو امانی، لیمو ترش شیسه یا تغن (به لاتین: Citrus aurantifulia) میوهٔ خشک‌شده ایست که به‌عنوان چاشنی در غذاهای خاورمیانه‌ای خصوصاً ایرانی استفاده می‌شود. لیمو عمانی تازه رنگ خردلی داشته و بسیار ترش است، به‌طوری‌که تازه‌اش را معمولاً نمی‌توان به‌تنهایی مصرف کرد، بنابراین آن را در آفتاب خشک می‌کنند تا داخل آن به رنگ سیاه درآید.رنگ پوستهٔ خارجی آن از زرد قهوه‌ای تا سیاه بوده و آنرا به‌صورت چاشنی در غذا مورد استفاده قرار می‌دهند.لیمو عمانی به‌صورت گرد کوبیده‌شده یا درسته عرضه می‌شود. خواص لیمو عمانی ۱-مقوی معده ۲-ضد نفخ ۳-اشتهاآور ۴-ضدعفونی کننده ۵-مسکن سردرد ۶-رفع کنندهٔ علایم سرفه و سرماخوردگی مضرات لیمو عمانی مورد خاصی تاکنون دیده نشده است.

ادامه نوشته »

فلفل قرمز

درباره ی فلفل قرمز این روزها با تغییر روند آداب غذایی و محبوبیت غذاهای اسپایسی در میان عموم مردم، مصرف فلفل قرمز نیز رشد چشمگیری پیدا کرده است. فلفل قرمز یکی از گیاهان بسیار مفید درمانی است.به دلیل افزایش وزن و چاقی بسیاری از شرکت‌های تولید کننده‌ی مواد غذایی چربی را از محصولات خود حذف کرده‌اند.زمانی که چربی از غذایی حذف می‌شود، مزه و بوی آن از بین می‌رود و فلفل جایگزین مناسبی برای بازگرداندن طعم و عطر طبیعی به خوراک‌ها محسوب می‌شود. هر چقدر مردم بیشتر غذاهای تند مصرف کنند، حرارت و گرمای بیشتری نیز در وجود خود احساس خواهند کرد.دیده شده که وقتی سن افراد بالا می‌رود، فلفل بیشتری به غذاهای خود اضافه می‌کنند.از نظر فیزیولوژیک با افزایش سن حس چشایی تحلیل می‌رود و باید نسبت به دوران جوانی چاشنی بیشتری مصرف کرد تا همان طعم قبلی احساس شود. خواص فلفل قرمز ۱-در مصرف داخلی در عین حال …

ادامه نوشته »

فلفل سیاه

درباره ی فلفل سیاه فلفل سیاه میوه‌های خشک شده تیره رنگ گیاه فلفل است.گیاه فلفل بومی جنوب هند است.فلفل یا پلپل سیاه (nigrum پیپر)گیاه رونده گل دهنده ای از خانواده Piperaceae,که برای میوه آن کشت می شود، که معمولاً به صورت خشک به عنوان ادویه و چاشنی استفاده می شود.فلفل گیاهی است بالارونده و دارای ریشه های ساقه خیز و کوتاه که میوه آن ادویه ای است با طعم تند و سوزنده .گیاهی دارویی – خوراکی و دارای طعمی تند.فلفل از بوته‌ای باریک و بلند و در رنگهای متنوعی چون سبز، قرمز، زرد، و نارنجی به دست می‌آید و برای خوش طعم کردن غذا از آن استفاده می‌شود. دانه فلفل پس از خشک و ساییده شدن در رنگهای سیاه، سفید و سرخ عرضه می‌شود. فلفل در هندوستان از دیر باز به عنوان ادویه مورد استفاده بود. تا اواخر قرون وسطی فلفل از هندوستان به اروپا و سایر نقاط جهان تجارت …

ادامه نوشته »

فلفل سفید

درباره ی فلفل سفید فلفل سفید درختچه‌ای بالا رونده‌ای است که به حالت خودرو و وحشی در مناطق مختلف هند می‌روید. گل‌های آن سفید و به صورت سنبله و میوه آن گرد و کوچکتر از نخود، ابتدا به رنگ سبز و پس از رسیدن به رنگ قرمز تیره در می‌آید و به شکل خوشه‌ای از ساقه آویزان می‌شود.برای به دست آوردن فلفل سفید، دانه‌ها هنگام برداشت باید کاملا رسیده و به رنگ کبود متمایل به قرمز تیره باشند. دانه‌ها را در آب قرار می‌دهند تا خیس بخورند. سپس تنها مغز دانه‌ها باقی می‌مانند که در جریان خشک شدن رنگ سفید متمایل به زرد پیدا می‌کنند. خواص فلفل سفید ۱-فلفل سفید از گیاهان دارویی بسیار قدیم جهان است و دارای طبع گرم و خشک می‌باشد. ۲-رقیق کنندهٔ خون، ضدبلغم، ضدنفخ و ضدسرفه است. ۳-از فلفل سفید برای تسکین درد دندان، قطره قطره آمدن ادرار، تقویت کبد، تنگی نفس، تقویت حافظه، مسمومیت …

ادامه نوشته »

شیرین‌بیان

درباره ی شیرین‌بیان شیرین‌بیان (Glycyrrhiza glabra)، که به فارسی مهَک گفته می‌شود، گیاهی خودرو از تیرهٔ سبزی‌آساها، بومی جنوب اروپا، شمال آفریقا و نواحی معتدل آسیا ست.در اکثر نقاط ایران خصوصاً در شهرستان اقلید و نواحی شرقی و شمال شرقی و همچنین آذربایجان به فراوانی می‌روید. برگهای آن مرکب است و از ۴ تا ۷ زوج برگ به اضافهٔ یک برگچهٔ انتهایی تشکیل یافته‌است که به سبب ترشح شیره، چسبنده‌اند. گلهایش مایل به آبی و میوه‌اش شامل ۵ تا ۶ دانهٔ مایل به قهوه‌ای است.ریشه و ساقهٔ زیرزمینی آن مصرف دارویی دارد.ریشه‌ها و ریزومهای این گیاه دارای پوستی قهوه‌ای‌رنگ یا سیاه و مغز زردرنگ است.قسمت مورد استفاده شیرین بیان، ساقه‌های زیرزمینی و ریشه‌های گیاه است که دارای ترکیبات مختلفی است. مهم‌ترین ماده ای که موجب شیرینی شیرین بیان می شود، ترکیب موجود در ریشه‌های گیاه به نام اسید گلیسریزیک است که ۵۰ برابر شکر شیرینی دارد. اسید گلیسریزیک با افزایش …

ادامه نوشته »

شوید

درباره ی شوید شوید(Dill) گیاهی است یک ساله به ارتفاع ۳۰ سانتی متر تا یک متر(گاهی بیشتر) و دارای ریشه راست، مخروطی شکل و به رنگ سفید است. طول ریشه متغیر و بین ۱۰ تا ۳۰ سانتی متر می باشد. ساقه آن منشعب استوانه ای بی کُرک، دارای خطوط طولی و در محل گره ها کمی فرو رفته است.برگ های تازه و خشک شده این گیاه مانند زیره سیاه ، معطر می باشند و برای طعم دهی در خیلی از غذاها به کار برده می شوند.زمان و نحوه کاشت شوید به چگونگی استفاده از اجزای گیاه(بذر یا پیکر رویشی) بستگی دارد.اگر هدف از کاشت، تهیه بذر و استخراج اسانس از پیکر رویشی گیاه باشد، زمان مناسب برای کاشت شوید اوایل بهار(اواخر اسفند) می باشد. ولی اگر هدف از کاشت شوید، استفاده به عنوان ادویه و سبزی باشد، از اواسط فروردین تا اواخر اردیبهشت زمان مناسب کاشت گیاه می باشد. کاشت …

ادامه نوشته »

شنبلیله

درباره ی شنبلیله شنبلیله گیاهی است که عموما در نواحی اطراف دریای مدیترانه و جنوب آسیا رشد می‌کند و در کشورهای هند، چین، پاکستان، ایتالیا، مصر، یونان و … به وفور یافت می‌شود. همچنین از گیاهان بومی کشور ایران به شمار می‌آید. لازم به ذکر است که علاوه بر برگ‌های سبز گیاه شنبلیله، دانه شنبلیله نیز سرشار از مواد مغذی می‌باشد و ارزش غذایی بالایی دارد. این گیاه سرشار از مواد معدنی چون: مس، پتاسیم، کلسیم، آهن، سلنیوم، روی، منگنز و منیزیم می‌باشد و از نظر ویتامینی نیز دارای انواع ویتامین‌های گروه B مانند تیامین، ریبوفلاوین، نیاسین، پیریدوکسین، فولیک اسید و نیز ویتامین A و C می‌باشد.علاوه بر موارد ذکرشده، دانه‌های این گیاه سرشار از پروتئین، لیزین، تریپتوفان، استروئید ساپونین و دیوسژنین (ترکیبی که خواص شبه استروژنی دارد) می‌باشد. خواص شنبلیله ۱-اثرات ضد دیابت ۲-درمان سوزش سر دل ۳-پوست سالم، مویی پرپشت ۴-کنترل تب ۵-افزایش اشتها ۶-کنترل بیماری‌های کلیوی و …

ادامه نوشته »

سیر

درباره ی سیر سیر گیاهی است علفی و دائمی که ساقه آن تا ارتفاع ۴۰ سانتیمتر نیز می‌رسد.قسمت زیر زمینی آن متورم و مرکب از ۵ تا ۱۲ قطعه و محصور در غشاهای نازک و ظریف برنگ خاکستری مایل به سفید می‌باشد.برگهای آن باریک و نواری شکل برنگ سبز تیره و گلهای آن کوچک و صورتی رنگ که بصورت یک چتر در انتهای ساقه ظاهر می‌شود.سیر وپیاز رابطه‌ای نزدیک با هم دارند که شاید بدلیل بوی بد آنها می‌باشد.سیر سرشار از فولیک اسید، ویتامین C,کلسیم, آهن, منیزیم,پتاسیم و مقدار کمی روی و ویتامین‌های B۲,B۱ و B۳ است. از گذشته تا امروز از سیر برای تصفیه خون استفاده می‌شده است.سیر حاوی ترکیبات گوگرد است که سیستم ایمنی بدن را تحریک کرده و پتانسیل بالایی در نابودی تومورهای سرطانی دارد. خواص سیر ۱-سیر از گرفتگی عروق جلوگیری می‌کند. ۲-علاوه بر اینها فعالیت آنتی اکسیدان و تأثیر در کاهش ال‌دی‌ال (LDL) خون هم …

ادامه نوشته »

سیاه‌دانه

درباره ی سیاه‌دانه گیاهی یک‌ساله و گلدار و بومی جنوب غربی آسیا است.در ایران این گیاه به‌ویژه در اراک و اصفهان به فراوانی می‌روید.از دانهٔ این گیاه به عنوان ادویه استفاده می‌شود.سیاه‌دانه مزه‌ای تلخ و ادویه‌ای دارد با کمی ته‌مزهٔ توت فرنگی. از سیاه‌دانه در شیرینی‌جات و شربت‌ها و لیکورها استفاده می‌شود.بر گونه‌ای از نان پاکستانی معروف به نان پیشاوری همیشه سیاه‌دانه می‌پاشند.سیاهدانه در فرهنگ زرتشتی از بهترین داروهاست و همیشه بدست ایرانیان بکارمیرفته است.سیاهدانه برای افزایش نیروی ایمنی جان و تن سودمند است.سیاه دانه و روغن آن موثرترین و مفیدترین چیزی است که برای تقریباً هر بیماری, آلرژی یا حساسیت و حتا بیماری های جدی مانند نفس تنگی(asthma ),دیابیت,اختلالات در سیستم دفاعی بدن, زردی یا (Hepatit),ایدز(AIDS)و حتا سرطان دارو میباشد. خواص سیاه‌دانه ۱-خوردن دانه‌ی سیاه‌دانه قاعده آور است, مسمومیت خون را درمان, بدن را تقویت، دل درد و یبوست را درمان,جنین را خارج و زنان وضع حمل کرده را …

ادامه نوشته »

سماق

درباره ی سماق سماق، به عنوان چاشنی برای بسیاری از غذاها به کار می‌رود.سماق، یکی از اقلام چیدنی بر سر سفره هفت سین است که نماد رنگ (طلوع خورشید)و مزه زندگی است.سماق، درختچه‌ای است به ارتفاع ۴- ۳ متر که شاخه‌های جوان و دمبرگ‌های آن را موهای ریزی پوشانده است. گل‌های آن، حنایی رنگ است و در حدود ۱۰ سانتی‌متر طول دارد و دارای میوه‌های خوشه‌ای شکل به رنگ قرمز و قهوه‌ای است که ابتدا طعم آن گس بوده و پس از رسیدن ترش می‌شوند.نام علمی سماق Rhus coriaria است که در قدیم به آن “سماک” نیز می‌گفتند. در حقیقت فارسی آن سماک و عربی آن سماق است.میوه‌ی سماق پس از کوبیدن به عنوان چاشنی، همرا با غذاهایی مانند کباب استفاده می‌شود. خواص سماق ۱-برای بیماران دیابتی مفید است، زیرا یکی از عوامل به وجود آمدن عوارض مختلف در دیابتی‌ها، ترکیب گلوکز با پروتئین‌های حیاتی بدن است که به تغییر …

ادامه نوشته »

زیره

درباره ی زیره زیره دانه‌ای معطر و ضدنفخ است که در آشپزی و پزشکی کاربرد دارد و در دو نوع زیره سبز و زیره سیاه وجود دارد که دومی به “زیره ایرانی” معروف است.دانه‌های زیره با چوب، کوبیده می‌شد.این دانه به صورت خودرو در افغانستان، ایران، ازبکستان، تاجیکستان، ترکیه، مراکش، مصر، هند، کوبا، سوریه، مکزیک و شیلی رشد می‌کند.این دانه در فلسطین به صورت خودرو رشد نمی‌کند اما در زمان گذشته در آنجا زراعت می‌گردید.گیاه آن شبیه بوته هویج است برگ‌هایش ۲۰ الی ۳۰ سانتی متر و ارتفاع گیاه حدود ۵۰ سانتی متر است.میوه آن(که به اشتباه دانه گفته می‌شود) به اندازه دو میلی متر و هلالی شکل و دارای ۵ خط برجسته‌است.بیشترین زیره در ایران، در شهر کرمان رشد می‌کند.جویدن مقداری زیره برای از بین بردن بوی بد دهان، بوی سیر و بوی پیاز بسیار مفید است.زیره درمان بسیار مؤثری برای رفع سوءهاضمه است.مصرف آن به کسانی که سوءهاضمه …

ادامه نوشته »

زنجبیل

درباره ی زنجبیل زنجبیل از گیاه زرد رنگ دارای رگه‌های بنفش با نام علمی Zingiber officinale بدست می‌آید.اگرچه معمولاً از زنجبیل به عنوان ریشه آن گیاه نام برده می‌شود ولی در اصل قسمت مورد استفاده گیاه ساقه متورم شده زیرزمینی آن است که «ریزوم» نام دارد.جنس زنجبیل سرده‌ای از تیره زنجبیلیان علفی ایستاده چندساله با حدود ۷۰ گونه بومی آسیای جنوب شرقی است با ساقه باریک و نی‌مانند و برگ‌های سرنیزه‌ای سـبز براق که از زمین‌ساقه‌ای غده‌ای می‌رویند, گل‌های آنها سبز مایل به زرد با لبه‌ای ارغوانی و لکه‌های کرم‌رنـگ و گل‌آذین مخروطی و کوچک و سنبله‌ای متراکم است که در تابستان از زمین ساقه بیرون می‌زند. خواص زنجبیل ۱-ضد تهوع ۲-مقوی قلب ۳-ضد لخته شدن خون ۴-ضد باکتری ۵-آنتی اکسیدان ۶-ضد سرفه ۷-ضد سموم کبدی ۸-ضد التهاب ۹-ادرارآور ۱۰-کاهش اسپاسم ۱۱-محرک سیستم ایمنی ۱۲-ضد نفخ ۱۳-افزایش ترشحات روده ای معدی ۱۴-پایین آورنده ی کلسترول خون ۱۵-محرک گردش خون مغزی …

ادامه نوشته »

زعفران

درباره ی زعفران زعفران با نام علمی Crocus sativus، گیاهی کوچک و چند ساله به ارتفاع ۱۰ تا ۳۰ سانتی متر است. از وسط پیاز و یا قاعده ساقه، تعدادی برگ باریک و دراز خارج می شوند.از وسط برگ ها، ساقه گلدار خارج شده که به یک تا سه گل منتهی می شود. گل ها بسیار زیبا و دارای ۶ گلبرگ بنفش رنگ هستند که ممکن است در بعضی واریته ها به رنگ گلی یا ارغوانی باشند.گل ها دارای ۳ پرچم و یک مادگی منتهی به کلاله ی سه شاخه به رنگ قرمز متمایل به نارنجی است. قسمت مورد استفاده این گیاه، انتهای خامه و کلاله سه شاخه است که به نام زعفران مشهور است و دارای بوی معطر با طعم کمی تلخ می باشد. انتشار جغرافیایی زعفران در ایران شامل استان خراسان (قائنات، بیرجند و گناباد)، یزد، کرمان، گیلان و مازندران می باشد.در سال های اخیر زعفران در کرج …

ادامه نوشته »

زردچوبه

درباره ی زردچوبه زردچوبه یا زرچوبه (نام علمی: Curcuma longa) نوعی گیاه و ادویه‌ای است که از آن گیاه تهیه می‌شود.زردچوبه از رده زنجبیل‌وارها (Zingiberidae)، راسته زنجبیل‌ها (Zingiberales)، تیره زنجبیلیان (Zingiberaceae)، جنس زردچوبه‌های‌ها (Curcuma) است.پودر زردچوبه به رنگ زرد تیره‌است که یکی از پرکاربردترین ادویه جات به شمار می‌رود.رویشگاه اصلی این گیاه هند است و قسمت اصلی ادویه معروف کاری را که در بسیاری از غذاهای هندی به کار می‌رود، تشکیل می‌دهد.گیاهی است چندساله که در هند و کشورهای جنوب آسیا ببار می‌آید و دمای حدود ۲۰-۳۰ درجه سانتیگراد و محیط مرطوب بارانی نیاز دارد. ساقه های زیر زمینی گوشتی گیاه ریزوم rhizomes جمع‌آوری شده و پس از جوشاندن در آب و سپس خشک کردن آسیاب شده و پودر زرد مایل به نارنجی تهیه می‌گردد. زردچوبه عمده ترین ادویه مورد مصرف در غذاهای آسیائی است.در جنوب و جنوب شرقی آسیا این گیاه بصورت خودرو در جنگل‌ها وجود دارد. خواص زردچوبه …

ادامه نوشته »

رازیانه

درباره ی رازیانه رازیانه با خواص فراوان دارویی، التیام بخش بسیاری از بیماری ‌ها از جمله سرفه و سرماخوردگی است.رازیانه، نوعی گیاه دارویی است که مصارف مختلفی دارد.تمام بخش ‌های مختلف این گیاه یعنی دانه، برگ و ریشه آن خوراکی است، ولی روغن حاصل از دانه‌ های رازیانه، سمی بوده و حتی مصرف کم آن، می‌ تواند منجر به ایجاد دانه ‌های پوستی، مشکلات تنفسی و حالت تهوع گردد.این گیاه دارای طعم تند، تلخ و شیرین است و کمی به طعم نعناع شبیه است.مصرف رازیانه باعث افزایش شیرمادر و نیز کاهش وزن می‌ شود. خواص رازیانه ۱-سموم بدن را پاک می ‌کند ۲-حاوی مقادیر فراوانی ویتامین، مواد معدنی و فیبر است. منگنز، پتاسیم، منیزیم، کلسیم، آهن، ویتامینC و B3 ۳-ویتامین C موجود در پیاز رازیانه، ضد باکتری بوده و برای سیستم ایمنی بدن بسیار مفید است ۴-برای کاهش کلسترول، مفید است و از ابتلا به سرطان روده پیشگیری می ‌کند …

ادامه نوشته »

دارچین

درباره ی دارچین درختچه دارچین درختی است کوچک، همیشه سبز، به ارتفاع ۵ تا ۷ متر که از تمام قسمت‌های آن بویی مطبوع استشمام می‌شود.گلهای آن در فاصله ماههای بهمن تا اوایل فروردین ظاهر می‌شود.برگ این درخت سبز سیر و دارای گلهایی به رنگ سفید است.دارچین بومی سری‌لانکا و جنوب هند است و پوست درختچه آن بعنوان ادویه بکار میرود.در قرون وسطی دارچین برای درمان سرفه، ورم مفاصل و گلودرد استفاده می‌شد.تحقیقات جدید نیز بر خواص و فواید پزشکی دارچین تاکید دارند.اسانس دارچین که تنها قسمت مهم دارچین است به مقدار یک درصد در پوست درخت مذکور وجود دارد و از تقطیر آن با آب نیز حاصل می‌شود.این اسانس در صورت تازه بودن به رنگ زرد روشن است، ولی به مرور زمان و به علت اکسیده شدن به رنگ های زرد طلایی و سپس قهوه‌ای مایل به قرمز درمی‌آید.دارچین اولین بار در سری‌لانکا یافت شد و بعد از آن، تمام …

ادامه نوشته »

خردل

درباره ی خردل خردل گیاهی علفی، یک ساله و به ارتفاع ۲۰ تا ۶۰ سانتی متر است که دارای کرک‌های خشنی است.این گیاه دارای برگ بوده و گل‌های آن زرد رنگ است و بوی نسبتاً مطبوعی دارد.در پزشکی از خردل به دو صورت استفاده می‌شود: خردل سفید و خردل سیاه. خردل سیاه به صورت دانه و خردل سفید به صورت آرد استفاده می‌شود.معمولاً مردم خردل را به صورت سس استفاده می‌کنند که ترکیبی از دانه کوبیده‌ی خردل سفید و سرکه، روغن زیتون، نمک و فلفل است. خواص خردل ۱-خردل ضد یبوست است. ۲-زمانی که بی اشتها می‌شوید و یا احساس سنگینی می‌کنید جوشانده‌ی خردل می‌تواند کمکتان کند. ۳-اگر بینی‌تان گرفته است سراغ خردل بروید. خردل حاوی ترکیباتی مثل «میروزین» و «سینیگرین» است که خلط‌ها را روان و دفع آن‌ها را آسان‌تر می‌کند. ۴-خردل کمردرد و روماتیسم را تسکین می‌دهد.(وی یک قاشق چای‌خوری خردل آسیاب شده یک فنجان آب جوش بریزید …

ادامه نوشته »

جوز هندی

درباره ی جوز هندی جوز هندی یا جوز بویا نوعی ادویه است.جوز هندی تخم سخت و خوشبوی درخت جوز بویا است که آرد می‌کنند و مصرف آن به عنوان ادویه صورت خشک شده در مناطق گرمسیری رواج بسیاری دارد.آنچه جوز هندی را به یکی از طعم‌دهنده‌ها و ادویه‌های پرمصرف در غذا- به‌خصوص در مناطق گرمسیری- تبدیل کرده‌است، عطر و بوی تند و مطبوع آن است.هر دانه را از خارج، پوسته سختی به رنگ قهوه‌ای متمایل به خاکستری در برمی‌گیرد و شیارهای عمیقی دارد که با جدا کردن این پوسته، دانه آن ظاهر می‌شود.دانه، سطحی چین خورده دارد و رنگ آن متمایل به خاکستری است.به طور کلی، جوز هندی در طولی حدود ۵/۲ سانتی‌متر و قطری حدود ۵/۱سانتی‌متر شکلی شبیه به تخم‌مرغ دارد. خواص جوز هندی ۱-آرام‌کننده درد معده ۲-مسکن دندان‌درد ۳-لکه‌ زدایی از پوست ۴-تسهیل‌کننده خواب ۵-بی نظمی و درد قاعدگی را رفع می‌کند. ۶-تقویت کننده ذهن است. بدن را …

ادامه نوشته »

برگ بو

درباره ی برگ بو این گیاه ادویه‌ای حاوی مقادیر قابل توجهی از مواد معدنی و ویتامین‌هاست که در سلامت انسان نقش مهمی را بر عهده دارند.برگ بو به صورت درختچه و درخت یافت می‌شود.معمولاً در تمام فصول سال سبز است و طول درخت‌های آن به ده متر هم می‌رسد.در بسیاری از مکان‌ها برای تزیین باغ‌ها استفاده می‌شود، اما استفاده‌ی اصلی آن در آشپزی و به عنوان داروی گیاهی است.اصل این رستنی از منطقه‌ی مدیترانه است و در تمام مدیترانه به عنوان عطر غذا از آن استفاده می‌شود.در ایران برگ بو را بیشتر به عنوان یک ادویه می‌شناسند و استفاده از آن هم کمتر در غذاها مرسوم هست. در صورتی که برگ بو به جز استفاده خوراکی، استفاده های دارویی و باغبانی هم دارد و یک گیاه بسیار مفید و زیبا برای منازل به شمار می‌آید. خواص برگ بو ۱-در پزشکی برای تقویت معده و به عنوان اشتها آور و نیز …

ادامه نوشته »

آویشن

درباره ی آویشن آویشن درختچه‌ای کوتاه و پرشاخه است که برگهای نازک و متقابل دارد. دارای گل‌هایی سفید چتری و منفرد است.آویشن گیاهی کوهستانی و معطر است که تنوع زیادی دارد. این گیاه دارای طبیعتی گرم و خشک است و از آن معمولاً به عنوان ادویه برای طعم ‌دارکردن انواع غذاها مانند پیتزا، ماکارونی، لازانیا و بعضی خوراک‌ها استفاده می ‌کنند.این گیاه در کشور ما معمولاً به صورت خشک شده و پودر مورد استفاده قرار می‌ گیرد ولی در کشورهای دیگر علاوه بر پودر آن، نوع تازه‌اش را نیز در غذا مصرف می ‌کنند زیرا آویشن تازه عطر و بوی بیشتری نسبت به نوع خشک آن دارد. خواص آویشن ۱-آویشن برای تقویت اعصاب، درمان افسردگی، خستگی و بی‌خوابی مفید بوده و همچنین نشاط ‌آور است. ۲-آویشن خاصیت ضد میکروبی، ضد قارچی و ضد انگلی دارد و این به جهت وجود ماده تیمون در آن است ولی با توجه به اینکه …

ادامه نوشته »

تخم گشنیز

درباره ی تخم گشنیز گشنیز گیاه بومی جنوب اروپا و مناطق مدیترانه است و در بیشتر نقاط ایران نیز می روید. از زمان های قدیم وجود داشته و حتی مورد مصرف مصری ها بوده است.بقراط این گیاه را می شناخته و برای درمان بیماری های مختلف از آن استفاده می کرده است. در قرون وسطی ضعف جنسی را با گشنیز درمان می کردند. پزشکان قدیم عقیده داشتند گشنیز از سرایت امراض جلوگیری می کند، از این رو به افراد مبتلا به آبله دستور می دادند که آب گشنیز را به دور چشمهایشان بمالند تا میکروب آبله به چشم ها سرایت نکند.گشنیز گیاهی است علفی و یک ساله، به رنگ سبز که ارتفاع آن تا ۸۰ سانتی متر نیز می رسد. برگ های آن به دو شکل ظاهر می شوند. آنهایی که در قاعده ساقه وجود دارند به شکل دندانه دار و دیگری در طول ساقه که باریک و نخی می …

ادامه نوشته »

هل سبز

درباره ی هل سبز هل گیاهی است که در مناطق حاره و گرم می روید .وطن آن هندوستان می باشد و حدود ۸۰ درصد هل مصرفی دنیا از هندوستان تامین می شود.نام علمی این گیاه Elettaria cardamomum است.میوه ی هل، بیضی شکل و به رنگ های زرد، سبز یا سیاه است. دانه های معطر و مطبوعی به رنگ قهوه ای در میوه ی آن وجود دارد که به عنوان ادویه و برای خوشبو کردن نوشیدنی ها و غذاها به مصرف می رسد.عطر خوش و اثر گرمابخش و اشتهاآور هل، این دانه را به یکی از بهترین طعم دهنده ها برای انواع نوشیدنی، دسر و شیرینی تبدیل می سازد. در هندوستان، خاورمیانه، اروپا و آمریکای لاتین، این ادویه روغنی برای تهیه انواع نان ، کیک و شیرینی ها و همچنین چای و قهوه به کار می رود.در بسیاری از شیرینی ها و دسرهای سنتی ایرانی نیز از هل کوبیده یا آسیاب …

ادامه نوشته »

رزماری

درباره ی رزماری رزماری گیاهی مدیترانه‌ای است که علاوه بر کاربرد فراوان آن در آشپزی به عنوان یک گیاه شفابخش و درمان کننده انواع بیماری‌ها کاربرد دارد.گیاه معطر رزماری به عنوان چاشنی در غذاهای مختلف شامل انواع سوپ‌ها، سس‌ها و خورش‌ها استفاده می‌شود.در مورد کاربردهای پزشکی مفید و بی‌شمار این گیاه که برگ‌هایی سوزنی شکل با گل‌هایی صورتی، آبی یا بنفش رنگ دارد. خواص رزماری ۱-پیشگیری از سرطان ۲-تقویت حافظه ۳-تقویت روحیه ۴-کمک به درمان میگرن ۵-تسکین درد ۶-کاهش التهاب ۷-کمک به رشد مو ۸-کمک به هضم غذا ۹-کمک به گردش خون ۱۰-بهبود بوی دهان مضرات رزماری مورد خاصی تاکنون دیده نشده است.

ادامه نوشته »

وانیل

درباره ی وانیل وانیل میوه گیاهی است از خانواده ثعلب هاOrchidaceae، این گیاه دارای پایه‌ای رونده بوده بومی جنگلهای مرطوب قاره آمریکا است.دانه‌های این گیاه را پس از فرآوری تخمیر می‌کنند تا عطر مطبوع آنها بیرون بیاید و عموما بصورت پودر یافت میشود و در بعضی موارد آنرا با الکل اتیل و آب مخلوط کرده که بصورت عصاره وانیل به بازار عرضه میشود که عموما حاوی ۳۵% الکل می‌باشد.عصاره وانیل ممکن است دارای شکر، شربت ذرت و یا پروپیلن گلیکول نیز باشد. معروفترین کاربرد این گیاه در ایران در شیرینی پزی و ساخت بستنی است.سرخپوستان توتوناک سازندگان اولیه وانیل بودند.درخت وانیل گیاهی است پایا خزنده یا بالا رونده، دارای ساقه سبز دراز، برگ‌های متناوب، پهن، نرم، ضخیم، بیضی شکل و نوک تیز سبز و تعداد زیادی ریشه های هوایی که از کنار هر برگی بیرون می‌اید که با کمک آن‌ها به تنه درختان مجاور می‌چسبد و بالا می‌رود.این گیاه بومی …

ادامه نوشته »

نعنا

درباره ی نعنا این گیاه تمام اسانس‌ها و خواص پونه را دارد؛ ولی برگ‌هایش کرک کم‌تری دارند و بریدگی‌های کنار برگ‌های آن بیش‌تر از پونه و اسانس آن نیز ملایم‌تر است. نعناع گیاهی است علفی و پایا. ساقه‌های آن دونوع خزنده و زیر زمینی می‌باشند.از میان ریشه‌ها، یک شاخه قائم و برگدار کوچک خارج می‌شود که برگ‌های آن متقابل، بیضوی، نوک تیز، دندانه دار و کمی پوشیده از کرک بوده و از تمامی قسمت‌های آن بوی معطر و مطبوعی استشمام می‌شود. ساقهٔ این گیاه چهارگوش و به رنگ قرمز مایل به بنفش یا مایل به ارغوانی است. گل‌های آن در ماه‌های مرداد و شهریور ظاهر می‌گردند. رنگ گلی یا ارغوانی مایل به بنفش دارند و به تعداد زیاد در مجاور یکدیگر به نحوی مجتمع می‌رویند.نعنا گیاهی است با ریشه هوایی و ساقه های مستقیم و چهارگوش ، و برگ های آن به طول ۳ تا ۵ سانتی متر ، متقابل …

ادامه نوشته »

خاکشیر

درباره ی خاکشیر خاکشیر Şuveren (نام علمی: Descurainia sophia)، گیاهی یکساله یا دوساله از تیره شب‌بویان است. خاکشیر در دشت و کوهستان می‌روید و بلندی ساقه آن تا یک متر نیز می‌رسد. پائین گیاه کرک دارست در حالیکه بالای آن بدون کرک می‌باشد. تخم این گیاه که همان خاکشیر است ریز و کمی دراز و معمولاً به دو رنگ وجود دارد یکی از آنها قرمز که دارای طعم کمی تلخ است و دیگری برنگ قرمز تیره می‌باشد. خواص خاکشیر ۱-خاکشیر از نظر طب قدیم ایران گرم و تر است. ۲-التیام دهنده زخم و جراحات است. ۳-جوشانده خاکشیر برای رفع اسهال‌های ساده و رفع ترشحات زنانگی مفید است. ۴-خاکشیر ادرار آور است. ۵-خاکشیر تب‌بُر است. ۶-برای دفع کرم مفید است. ۷-التهاب کلیه را برطرف می‌کند. ۸-سرخک و مخملک را دوا می‌کند. ۹-خاکشیر صدا را باز می‌کند. ۱۰-برای از بین بردن کهیر و التهابات پوستی از خاکشیر استفاده کنید. ۱۱-از گلها و …

ادامه نوشته »

گل محمدی

درباره ی گل محمدی گل محمدی یا گل گلاب (نام علمی: Rosa damascena)نام نوعی گل رز است که از آن گلاب می‌گیرند. درختچه ای است خزندار (Decideous).گل محمدی از دیرباز در ایران کشت می‌شده‌است.از تیرهٔ رزاسه و قسمت قابل مصرف آن گلبرگ و مادهٔ مؤثرهٔ آن تانن است.در نیاسر، قمصر، کاشان، اصفهان، دهستان لاله‌زار کرمان، داراب (لایزنگان) فارس و شهر میمند فارس از آن گلاب می‌گیرند و بعضی آنرا هم تقطیر می‌نمایند.گل محمدی درختچه‌ای دارای شاخه‌های گل دهنده تیغ دار، استوانه‌ای شکل، بدون شیار و دارای برگهای مرکب شانه‌ای که دارای ۵-۳ برگچه متقابل دندانه‌دار می‌باشد. رگبرگهای پشت برگ مشخص و بهم رفته، برگچه چرمی و بیضی شکل، نوک تیز به طول ۵-۳ سانتی متر، و روی برگها صاف و سبز و پشت آنها سبز کمرنگ و دمگبرگهایش خزی و نمدی است و با کرکهای غده‌ای پوشیده شده و تا انتهای جام گل کشیده شده‌است. خواص گل محمدی ۱-گل محمدی، …

ادامه نوشته »

انیسون

درباره ی انیسون انیسون که آن را بادیان رومی و رازیانه ی رومی نیز می‌ نامند، گیاهی است با دانه‌ های بسیار معطر. انیسون از تیره ی چتریان است و با دانه‌ هایی سبز رنگ، گلابی شکل و کوچک که قسمت فوقانی آن نوک تیز بوده و پنج خط برجسته (ده شیار) بر روی آن کاملاً مشهود است، دیده می شود.انیسون گیاهی است یک ساله به ارتفاع حدود نیم متر، دارای سه نوع برگ قلبی شکل (مدور) در قاعده ی ساقه، برگ های مرکب از ۳ تا ۵ برگچه ی نوک تیز در وسط ساقه و برگ های سه قسمتی با تقسیمات باریک در بالای ساقه. این گیاه دارای گل های کوچک و سفید رنگ است که به صورت گل آذین چتر مرکب می باشند.میوه ی آن کوچک و تقریبا گلابی شکل است و بوی معطر و مطبوع دارد.قسمت مورد استفاده ی گیاه، میوه ی آن می باشد که بهترین …

ادامه نوشته »